Hình ảnh hoạt động công tác ngành lâm nghiệp
Nhiều diện tích rừng keo sau 2 đến 3 chu kỳ khai thác liên tục đã bắt đầu bộc lộ dấu hiệu thoái hóa đất, xói mòn và suy giảm độ phì nhiêu màu mỡ. Đứng trước thực trạng đó, các kỹ sư lâm nghiệp của Mai Sơn đã nghiên cứu giải pháp chuyển hóa sinh thái bằng cách đưa các loài cây gỗ lớn bản địa vào làm giàu rừng thay vì tiếp tục độc canh cây ngoại lai ngắn ngày.
Phục hồi cấu trúc tầng tán tự nhiên của rừng nhiệt đới gió mùa
Quy trình chuyển đổi bắt đầu bằng việc tỉa thưa mạnh rừng keo hiện hữu, giữ lại độ tàn che khoảng 0.4 để làm tầng cây che bóng mát cho cây con bản địa trong những năm đầu. Cây giổi xanh và lát hoa được ươm dưỡng từ nguồn hạt giống thu hái từ các cây mẹ ưu trội trong rừng nguyên sinh, bảo đảm khả năng chống chịu sâu bệnh và thích nghi cao độ với thời tiết khắc nghiệt.
Lợi ích sinh thái và kinh tế song hành qua nhiều thế hệ
Sau 4 năm, khi cây gỗ bản địa đã phát triển vững chãi vượt lên trên tầng cây bụi, toàn bộ tầng cây keo phía trên sẽ được khai thác tỉa dần để trả lại không gian cho rừng gỗ quý sinh trưởng. Rừng hỗn loài bản địa không chỉ có khả năng giữ nước đầu nguồn và chống lũ quét vượt trội mà gỗ giổi xanh sau 25 năm còn có giá trị kinh tế gấp hàng chục lần cây gỗ thông thường.
Trồng một cây giổi xanh hay trám trắng hôm nay là gửi gắm một cuốn sổ tiết kiệm vô giá cho con cháu mai sau. Rừng bản địa vững chãi trước gió bão chính là tấm lá chắn che chở bình yên cho xóm làng vùng hạ lưu.
- Chuyển đổi thành công hơn 200 ha rừng keo thoái hóa sang mô hình rừng hỗn loài cây bản địa gỗ lớn.
- Mật độ trồng dặm đạt 450 cây giổi xanh và lát hoa mỗi hecta, tỷ lệ sinh trưởng chiều cao đạt trên 1.2 mét mỗi năm.
- Cải thiện độ ẩm lớp đất mặt lên 35% và giảm thiểu 80% lượng đất bị rửa trôi trong các đợt mưa rào mùa hạ.
- Bảo tồn nguồn gen các loài cây gỗ quý hiếm của vùng Tây Bắc đang có nguy cơ bị suy giảm trong tự nhiên.
Mô hình chuyển đổi rừng bằng cây bản địa tại Mai Sơn là bài học kinh nghiệm quý báu cho ngành lâm sinh, chứng minh rằng sự tôn trọng quy luật tự nhiên luôn mang lại những giá trị bền vững và trường tồn nhất.